Utwory reklamowe – część pierwsza

Prawo nie zna pojęcia utworu „reklamowego”, niemniej jednak większość reklam w jakimś stopniu będzie podlegać ochronie na gruncie prawa autorskiego. Jakie zatem rezultaty twórczej pracy marketingowców będą chronione i w jakim zakresie? Jaka jest specyfika związana z twórczością w zakresie reklamy?

Przedmiotem prawa autorskiego jest każdy przejaw działalności twórczej o indywidualnym charakterze, ustalony w jakiejkolwiek postaci, niezależnie od wartości, przeznaczenia i sposobu wyrażenia. Powszechnie przyjmuje się. że wymagany jest minimalny poziom twórczości, aby dane dzieło uznać za utwór (osobiście się z tym stanowiskiem nie zgadzam, ale o tym innym razem).

W konsekwencji można stwierdzić, że większość reklam lub co najmniej ich elementy, będą objęte ochroną na gruncie prawa autorskiego. Jakie elementy?

Idea?

Powszechnie przyjmuje się, że dobry pomysł na reklamę, czy też na całą kampanię reklamową, to klucz do sukcesu. Oczywiście późniejsza realizacja i jej poziom również ma znaczenie, jednak przeciętne wykonanie fantastycznego pomysłu wywoła lepsze rezultaty, niż fantastyczna realizacja słabej idei.

W pamięci na długie lata pozostają kampanie reklamowe, które wyróżniają się oryginalnym podejście w zakresie prezentacji produktu/usługi. Czy jednak sam pomysł podlega ochronie na gruncie prawa autorskiego? Co do zasady prawo autorskie chroni formę, nie chroniąc samej idei. Dopiero jakiś sposób konkretyzacji danego pomysłu, z którym osoby inne niż twórca będą w stanie się zapoznać, może podlegać ochronie na gruncie prawa autorskiego.

Czy zatem osoby uczestniczące w procesie powstawania kampanii reklamowej jedynie na etapie prac nad pomysłem, które później nie angażują się w samo powstawanie materiałów reklamowych, mogą zostać uznane za współtwórców? Rygorystyczne podejście do tej kwestii wskazywałoby, że autorzy pomysłu na kampanię reklamową nie będą współautorami utworów, które powstaną w trakcie realizacji ich idei. Takie podejście wydaje się co najmniej niesprawiedliwe i nie przystaje do specyfiki związanej z powstawaniem materiałów reklamowych.

Pamiętajmy, że utwór niekoniecznie musi zostać utrwalony, wystarczy ustalenie, a więc zaistnienie utworu w świadomości innych niż twórca osób, Moim zdaniem, jeśli na spotkaniu zespołu, który podjął się realizacji kampanii reklamowej ktoś przedstawi oryginalny pomysł na jej wykonanie, opisując jak powinny wyglądać poszczególne elementy i materiały, można tą osobą uznać za twórcę. Jeśli tylko opis pomysłu wyartykułowany jedynie przez pomysłodawcę, będzie na tyle rozbudowany i czytelny, aby inne osoby mogły „zapoznać się” z utworem, można uznać, że utwór już powstał. W praktyce oczywiście problematyczne w takiej sytuacji może być wykazanie tych okoliczności.

Dla przykładu – uznałbym za twórcę „utworu reklamowego” osobę, która przedstawiła pomysł na realizację kampanii reklamowej opierający się na dwóch fikcyjnych postaciach, jednej w kształcie serca, drugiej w kształcie mózgu, obu będących szmacianymi lalkami, które prowadząc dialogi i odgrywając różne scenki, będą zachwalały dany produkt odwołując się do emocji (serce) i rozsądku (rozum), nawet jeśli nie uczestniczyłaby później na etapie realizacji animacji komputerowych itd. Zgadzacie się?

Jeśli inne osoby dodadzą twórcze elementy, czy to w trakcie pracy nad scenariuszem całej kampanii, czy też na etapie powstawania poszczególnych jej elementów, do czynienia będziemy mieli ze współtwórstwem.

W następnych wisach poruszę temat sloganów, postaci fikcyjnych, grafiki, muzyki, filmu oraz innych rodzajów „utworów reklamowych”. Omówię również specyfikę wykonywania praw autorskich do utworów reklamowych.

autor: Jarosław Góra – Adwokat

Ślązak Zapiór i Wspólnicy

Autor: Ślązak Zapiór i Wspólnicy

Ślązak Zapiór i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych Spółka Komandytowa - od 2002 roku pomagamy polskim i międzynarodowym podmiotom efektywnie prowadzić działalność gospodarczą w nieustannie zmieniającym się otoczeniu rynkowym. Świadczymy kompleksowe usługi prawne we wszystkich dziedzinach związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Jesteśmy liderem na obszarze południowej Polski z zakresu obsługi prawnej przedsiębiorstw z branży górniczej i geologicznej oraz przemysłu ciężkiego. Doradzamy naszym Klientom w sprawach z dziedziny prawa energetycznego i ochrony środowiska. Nasi specjaliści tworzą również dedykowane rozwiązania prawne dotyczące obrotu nieruchomościami oraz szeroko rozumianego procesu inwestycyjnego. W obliczu licznych zmian w ustawie o finansach publicznych, stworzyliśmy także ekspercką grupę prawa samorządowego, która doradza jednostkom samorządowym głównie w zakresie tworzenia spółek celowych i partnerstwa publiczno-prywatnego.

Poleć wpis na

Zostaw komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *


+ osiem = 13